การได้ดีดกีตาร์คลอไปกับเสียงเพลงโปรด หรือสร้างสรรค์ท่วงทำนองด้วยปลายนิ้วตัวเอง เป็นความฝันของใครหลายคน กีตาร์เป็นเครื่องดนตรีที่มีเสน่ห์เฉพาะตัว สามารถเล่นได้หลากหลายแนว และเป็นเหมือนเพื่อนคู่ใจที่พาเราเข้าสู่โลกของเสียงดนตรีได้อย่างลึกซึ้ง หากคุณเป็นหนึ่งในมือใหม่ที่กำลังอยากเริ่มต้นเส้นทางสายกีตาร์ ไม่รู้จะเริ่มจากตรงไหน บทความนี้จะนำเสนอ วิธีการฝึกเล่นกีตาร์เบื้องต้น พร้อมเทคนิคสำคัญที่จะช่วยให้คุณก้าวเดินได้อย่างมั่นคง
1. เลือกกีตาร์ที่เหมาะสม
ก่อนจะเริ่มฝึก สิ่งแรกที่คุณต้องมีคือกีตาร์ การเลือกกีตาร์ให้เหมาะกับมือใหม่เป็นสิ่งสำคัญมาก:
- กีตาร์โปร่ง (Acoustic Guitar): เป็นจุดเริ่มต้นที่ดีที่สุดสำหรับมือใหม่ เพราะราคาไม่สูงมาก ดูแลง่าย และสามารถเล่นได้โดยไม่ต้องใช้อุปกรณ์เสริมมากมาย เสียงใสและเป็นธรรมชาติ เหมาะกับการฝึกตีคอร์ดและเกาสาย
- กีตาร์คลาสสิก (Classic Guitar): มีสายเป็นไนลอน ทำให้กดง่ายกว่าสายเหล็ก เหมาะสำหรับผู้เริ่มต้นที่นิ้วยังไม่แข็งแรงนัก แต่เสียงจะทุ้มกว่าและเหมาะกับเพลงแนวคลาสสิก หรือฟิงเกอร์สไตล์
- กีตาร์ไฟฟ้า (Electric Guitar): แม้จะเท่และมีเสียงที่หลากหลาย แต่การเริ่มต้นด้วยกีตาร์ไฟฟ้าอาจต้องมีงบประมาณสำหรับแอมป์และเอฟเฟกต์เพิ่มเติม รวมถึงการฝึกเทคนิคที่ซับซ้อนกว่าเล็กน้อย
ไม่ว่าจะเป็นแบบไหน ให้ลองจับดูว่าขนาดพอดีกับตัวหรือไม่ น้ำหนักเป็นอย่างไร และลองดีดดูว่าเสียงเป็นที่น่าพอใจหรือไม่
2. รู้จักส่วนประกอบและท่าทางการจับกีตาร์
ก่อนจะดีดเป็นเพลง คุณควรรู้จักส่วนต่างๆ ของกีตาร์ และท่าทางการจับที่ถูกต้อง:
- ส่วนประกอบ: รู้จักหัวกีตาร์, ลูกบิด (สำหรับปรับสาย), นัท (Nut), เฟรต (Fret – ช่องระหว่างแท่งโลหะบนคอกีตาร์), คอ (Neck), ฟิงเกอร์บอร์ด (Fingerboard), สายกีตาร์ (Strings), ตัวกีตาร์ (Body), และสะพานสาย (Bridge)
- การจับกีตาร์:
- นั่งตัวตรง: วางกีตาร์บนตัก (สำหรับคนถนัดขวา วางบนตักขวา) โดยให้ลำตัวกีตาร์พิงกับหน้าอกเล็กน้อย
- คอตั้งขึ้นเล็กน้อย: คอกีตาร์ไม่ควรทิ่มลงพื้นมากเกินไป ให้ตั้งขึ้นทำมุมประมาณ 45 องศา
- มือซ้าย: ใช้นิ้วโป้งค้ำอยู่ด้านหลังคอ และใช้นิ้วที่เหลือ (ชี้ กลาง นาง ก้อย) กดลงบนสายที่เฟรต
- มือขวา: ใช้สำหรับดีดหรือเกาสาย โดยอาจใช้นรนิ้ว หรือปิ๊ก (Pick)
- ผ่อนคลาย: สิ่งสำคัญที่สุดคือการไม่เกร็งทั้งมือซ้ายและมือขวา
3. การจูนสายกีตาร์ (Tuning)
เสียงกีตาร์ที่เพี้ยนจะทำให้คุณท้อได้ง่ายๆ การจูนสายกีตาร์ให้ตรงเป็นสิ่งแรกที่ต้องทำก่อนการฝึกทุกครั้ง สายกีตาร์มาตรฐานจะเรียงจากสายล่างสุด (เส้นเล็กสุด) ไปยังสายบนสุด (เส้นใหญ่สุด) คือ E, B, G, D, A, E (มิด, ซี, ซอล, เร, ลา, มี)
- แอปพลิเคชันจูนเนอร์: เป็นวิธีที่ง่ายที่สุดสำหรับมือใหม่ เพียงดาวน์โหลดแอปพลิเคชันจูนเนอร์บนสมาร์ทโฟน แล้วดีดทีละสาย แอปจะบอกว่าสายนั้นตรงหรือไม่ และควรปรับขึ้นหรือลง
- จูนเนอร์แบบหนีบ: เป็นอุปกรณ์ขนาดเล็กที่หนีบกับหัวกีตาร์ ใช้งานง่ายและแม่นยำ
4. ฝึกกดคอร์ดพื้นฐาน (Basic Chords)
คอร์ดคือกำแพงแรกที่คุณต้องข้ามผ่าน การเรียนรู้คอร์ดพื้นฐาน 3-5 คอร์ด จะช่วยให้คุณสามารถเล่นเพลงง่ายๆ ได้ทันที คอร์ดที่แนะนำสำหรับมือใหม่คือ C, G, D, Em, Am (ซี, ซอล, เร, อีไมเนอร์, เอไมเนอร์)
- ฝึกทีละคอร์ด: ค่อยๆ วางนิ้วตามตำแหน่งที่ถูกต้องบนฟิงเกอร์บอร์ด แล้วลองดีดทีละสายเพื่อให้แน่ใจว่าเสียงออกชัดเจนทุกสาย
- ฝึกเปลี่ยนคอร์ด: เมื่อกดแต่ละคอร์ดได้แล้ว ให้ฝึกเปลี่ยนคอร์ดไปมาระหว่างกัน เช่น C ไป G, G ไป D ทำซ้ำๆ ช้าๆ ในจังหวะที่สม่ำเสมอ โดยพยายามให้เสียงขาดตอนน้อยที่สุด
- ใช้ Metronome: ฝึกเปลี่ยนคอร์ดไปพร้อมกับการเปิด Metronome (เครื่องให้จังหวะ) เพื่อช่วยให้การเปลี่ยนคอร์ดของคุณมีจังหวะและคงที่
5. ฝึกดีดและตีคอร์ด (Strumming & Picking)
- Strumming (ตีคอร์ด): เริ่มจากการตีคอร์ดลงอย่างเดียว หรือขึ้น-ลงสลับกันช้าๆ โดยใช้ข้อมือเป็นหลัก ไม่ใช่แขนทั้งหมด เมื่อคล่องแล้วจึงค่อยเพิ่มแพทเทิร์นการตีคอร์ดที่ซับซ้อนขึ้น
- Picking (เกาสาย): ฝึกเกาสายทีละเส้นเพื่อให้เสียงออกชัดเจน ลองเกาตามแพทเทิร์นง่ายๆ ก่อนที่จะเริ่มเล่น Arpeggios หรือ Fingerstyle ที่ซับซ้อน
6. หาเพลงง่ายๆ มาฝึก
ไม่มีอะไรจะสร้างกำลังใจได้ดีไปกว่าการได้เล่นเพลงที่ตัวเองรู้จัก เริ่มจากเพลงที่มีคอร์ดง่ายๆ ไม่กี่คอร์ด เช่น เพลงตลาดทั่วไป หรือเพลงโฟล์คซอง ลองค้นหาคอร์ดเพลงเหล่านี้จากอินเทอร์เน็ต แล้วฝึกตีคอร์ดตามจังหวะเพลง
7. ความสม่ำเสมอและวินัย
- ฝึกทุกวัน: แม้จะเป็นเพียง 15-30 นาทีต่อวัน แต่การฝึกอย่างสม่ำเสมอดีกว่าการฝึกนานๆ ครั้งเดียว
- อดทน: อย่าท้อเมื่อเจอปัญหา เช่น เสียงบอด นิ้วเจ็บ หรือเปลี่ยนคอร์ดไม่ทัน ทุกคนต้องผ่านจุดนี้ การฝึกฝนจะทำให้นิ้วแข็งแรงขึ้นและเคลื่อนไหวได้คล่องตัวขึ้น
- สนุกไปกับมัน: การเรียนรู้ดนตรีควรเป็นเรื่องสนุก หากรู้สึกเบื่อ ให้ลองหาเพลงแนวใหม่ๆ มาเล่น หรือดูคลิปนักกีตาร์เก่งๆ เพื่อสร้างแรงบันดาลใจ
การเริ่มต้นเล่นกีตาร์อาจต้องใช้ความอดทนและความพยายามในระยะแรก แต่เมื่อคุณสามารถดีดคอร์ดและเล่นเพลงง่ายๆ ได้แล้ว ความสุขและความภูมิใจจะเข้ามาแทนที่ ขอให้สนุกกับการเดินทางในโลกของเสียงดนตรี และอย่าลืมว่าการฝึกฝนอย่างสม่ำเสมอคือกุญแจสำคัญสู่ความสำเร็จ!
